Sàn dữ liệu theo Nghị định 314/2026: điều kiện mua bán dữ liệu, thử nghiệm 30 ngày, lưu vết 10 năm
Doanh nghiệp đang có kho dữ liệu khách hàng, dữ liệu thị trường hoặc dữ liệu vận hành có thể bán quyền khai thác dữ liệu qua sàn dữ liệu, và bên mua cũng có kênh chính thức để mua. Nghị định 314/2026/NĐ-CP ngày 08/8/2026 quy định hoạt động sàn dữ liệu theo Luật Dữ liệu, có hiệu lực từ 25/9/2026.
Từ 25/9/2026, mọi giao dịch trên sàn dữ liệu phải đi qua tài khoản giao dịch và tài khoản thanh toán đã đăng ký trên sàn, ký bằng hợp đồng điện tử và thanh toán bằng đồng Việt Nam. Dữ liệu cá nhân không được mua bán; dữ liệu có nguồn gốc từ dữ liệu cá nhân chỉ được giao dịch sau khi khử nhận dạng. Bên mua được dùng thử dữ liệu tối đa 30 ngày, có thể gia hạn tổng cộng không quá 60 ngày.
Căn cứ pháp lý & ngày rà soát: Nghị định số 314/2026/NĐ-CP ngày 08/8/2026 của Chính phủ quy định hoạt động của sàn dữ liệu, đăng Công báo số 479 ngày 25/8/2026, hiệu lực từ 25/9/2026 (Điều 3 đến Điều 32, Điều 37). Rà soát ngày 02/10/2026.
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo. Điều kiện cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu và dịch vụ trung gian dữ liệu nằm ở văn bản khác hướng dẫn Luật Dữ liệu; Nghị định 314 chỉ quy định hoạt động trên sàn. Giá dịch vụ do từng sàn công bố.
Sàn dữ liệu gồm những loại nào
| Loại sàn | Đặc điểm | Căn cứ |
|---|---|---|
| Sàn dữ liệu quốc gia | Do Trung tâm dữ liệu quốc gia (Bộ Công an) xây dựng, vận hành; cung cấp dữ liệu từ Cơ sở dữ liệu tổng hợp quốc gia, các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành và dữ liệu do tổ chức, cá nhân khác cung cấp | khoản 2 Điều 5 |
| Sàn dữ liệu khác | Được cung cấp dữ liệu từ cơ sở dữ liệu do cơ quan chủ quản của tổ chức vận hành sàn quản lý và dữ liệu của tổ chức, cá nhân ngoài nhà nước; cung cấp dịch vụ chào mua, chào bán, hỗ trợ định giá, đấu giá | khoản 3 Điều 5 |
| Yêu cầu chung | An toàn hệ thống thông tin từ cấp độ 3 trở lên; sàn khác phải kết nối, chia sẻ dữ liệu với Sàn dữ liệu quốc gia | khoản 4 Điều 5 |
Sàn dữ liệu quốc gia hoạt động tại địa chỉ sandulieuquocgia.gov.vn (điểm e khoản 2 Điều 5).
Ai được mua, bán trên sàn
| Chủ thể | Điều kiện | Căn cứ |
|---|---|---|
| Pháp nhân Việt Nam | Thành lập, hoạt động hợp pháp; không đang chia, tách, hợp nhất, sáp nhập, chuyển đổi, giải thể, phá sản | khoản 1 Điều 16 |
| Pháp nhân nước ngoài | Thành lập hợp pháp ở nước sở tại; có hiện diện thương mại, chi nhánh hoặc văn phòng đại diện tại Việt Nam | khoản 2 Điều 16 |
| Cá nhân | Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ | khoản 3 Điều 16 |
| Tổ chức cung cấp dịch vụ thuộc ngành nghề có điều kiện | Có Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh | khoản 4 Điều 16 |
Tài khoản giao dịch được đăng ký qua tài khoản định danh điện tử mức độ 2 trên VNeID (cả công dân và tổ chức, doanh nghiệp Việt Nam) hoặc phương thức khác do sàn cung cấp. Tổ chức, cá nhân nước ngoài không có tài khoản định danh điện tử nộp đề nghị theo mẫu ĐK01, hồ sơ pháp lý phải được hợp pháp hóa lãnh sự, trừ trường hợp được miễn (khoản 1 Điều 18). Mỗi bên phải mở tài khoản thanh toán hoặc ví điện tử tại tổ chức có tên trong danh mục do sàn công bố (khoản 3 Điều 18).
Dữ liệu nào được giao dịch
Dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu đưa lên sàn phải đáp ứng ba nhóm điều kiện (Điều 17):
- Hợp pháp: có nguồn gốc hợp pháp, chứng minh được bằng hồ sơ thu thập, tạo lập hoặc nhận chuyển giao quyền khai thác; công bố rõ các hạn chế khi sử dụng. Hồ sơ không bao gồm thông tin kinh doanh cần bảo mật hoặc thông tin được pháp luật bảo vệ.
- Không thuộc diện cấm giao dịch theo pháp luật về dữ liệu.
- Kỹ thuật tối thiểu: định dạng máy đọc được; nếu cung cấp qua API phải có tài liệu kết nối, mô tả cấu trúc, xác thực và giới hạn khai thác; bảo đảm an toàn khi truyền, lưu trữ; công bố chất lượng, độ chính xác và hạn chế của dữ liệu.
Nghị định nghiêm cấm việc lợi dụng sàn để mua bán dữ liệu cá nhân hoặc xử lý dữ liệu cá nhân trái luật (khoản 6 Điều 4). Dữ liệu cá nhân không được đưa ra đấu giá (khoản 6 Điều 11). Doanh nghiệp định bán dữ liệu khách hàng cần rà soát trước quy trình khử nhận dạng theo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Với dữ liệu hình thành từ cơ sở dữ liệu quốc gia hoặc chuyên ngành, Bên bán phải có văn bản cho phép của cơ quan chủ quản, trừ dữ liệu mở đã công bố (khoản 5 Điều 18, điểm đ khoản 1 Điều 32).
Quy trình niêm yết
| Bước | Nội dung | Căn cứ |
|---|---|---|
| Lập hồ sơ | Thông tin Bên bán và chủ sở hữu dữ liệu; giá, phương thức thanh toán; nguồn gốc, cách thu thập; đặc tính kỹ thuật; phạm vi quyền khai thác (thời hạn, mục đích, lãnh thổ, độc quyền hay không, giới hạn chuyển giao lại) | khoản 1 Điều 19 |
| Thẩm định | Bên bán nộp thẳng cho sàn hoặc qua tổ chức trung gian dữ liệu; nếu chưa có kết quả thẩm định, sàn chuyển hồ sơ cho tổ chức trung gian do Bên bán chọn | khoản 4 Điều 19; Điều 20 |
| Kiểm tra của sàn | Kiểm tra hồ sơ, điều kiện Điều 16, 17; có thể thẩm định lại | khoản 4 Điều 20 |
| Quyết định | Phê duyệt, yêu cầu bổ sung, yêu cầu thẩm định thêm hoặc từ chối có nêu lý do | khoản 6 Điều 20 |
| Niêm yết | Công khai thông tin dữ liệu, giá, phạm vi quyền và kết quả thẩm định | Điều 21 |
Tổ chức trung gian không được tự thẩm định dữ liệu do chính mình bán hoặc giao dịch có lợi ích liên quan (khoản 2 Điều 20). Kết quả thẩm định không thay thế trách nhiệm của Bên bán (khoản 5 Điều 19).
Giao dịch, hợp đồng và thanh toán
| Nội dung | Quy định | Căn cứ |
|---|---|---|
| Cách khởi tạo | Đặt lệnh mua theo giá niêm yết; gửi đề nghị để đàm phán; đấu giá | khoản 2 Điều 22 |
| Tạm ngừng giao dịch | Sàn tạm ngừng trong tối đa 24 giờ khi có dấu hiệu vi phạm, khiếu nại chất lượng, yêu cầu của cơ quan nhà nước; xác minh trong 05 ngày làm việc, gia hạn tối đa 05 ngày làm việc | khoản 4, 5 Điều 22 |
| Hợp đồng | Hợp đồng điện tử ký qua hệ thống của sàn, có tối thiểu 11 nhóm nội dung (thông tin các bên, dữ liệu, quyền nghĩa vụ, chất lượng, mục đích sử dụng, giá trị và thanh toán, giao hàng, bảo mật, vi phạm, tranh chấp, hiệu lực) | khoản 1, 2 Điều 23 |
| Chấp thuận hợp đồng | Chữ ký số công cộng, chữ ký điện tử chuyên dùng bảo đảm an toàn hoặc hình thức xác nhận điện tử khác theo quy chế sàn | khoản 3 Điều 23 |
| Thanh toán | Qua tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán hoặc trung gian thanh toán do sàn công bố; được thỏa thuận tạm giữ tiền đến khi nghiệm thu; đơn vị tiền tệ là VND | Điều 24 |
| Giao dữ liệu | Chỉ khi hợp đồng có hiệu lực và Bên mua đã thanh toán đủ | khoản 1 Điều 25 |
| Xác nhận quyền | Sàn cấp văn bản xác nhận quyền khai thác, sử dụng dữ liệu; văn bản này không xác nhận quyền sở hữu dữ liệu | khoản 4, 5 Điều 25 |
| Lưu vết | Hồ sơ, nhật ký truy vết giao dịch lưu tối thiểu 10 năm từ ngày giao dịch hoàn thành | điểm d khoản 3 Điều 25 |
Về giá trị pháp lý của chữ ký số và hợp đồng điện tử nói chung, xem chữ ký số và hợp đồng điện tử.
Dùng thử dữ liệu trước khi mua
| Quy định | Nội dung | Căn cứ |
|---|---|---|
| Môi trường | Tách biệt vật lý hoặc logic với hệ thống chính thức; dữ liệu chỉ xử lý trong hạ tầng của sàn | khoản 1, 2 Điều 13 |
| Hạn chế | Không được sao chép, trích xuất dữ liệu gốc ra khỏi môi trường thử nghiệm | khoản 2 Điều 13 |
| Thời hạn | Tối đa 30 ngày từ khi được cấp quyền truy cập; gia hạn tối đa 30 ngày; tổng không quá 60 ngày | điểm a, b khoản 4 Điều 13 |
| Thử lại | Không được đăng ký thử lại cùng sản phẩm nếu không mua, trừ khi sản phẩm thay đổi đáng kể | điểm c khoản 4 Điều 13 |
| Hết hạn | Sàn chấm dứt quyền truy cập và xóa dữ liệu thử nghiệm trong 24 giờ | điểm d khoản 4 Điều 13 |
| Dữ liệu được đưa vào | Dữ liệu Bên bán đồng ý, dữ liệu của chính bên thử nghiệm, dữ liệu mở do sàn cung cấp | Điều 14 |
Khiếu nại và tranh chấp
Sàn phải có ít nhất một kênh tiếp nhận trực tuyến (khoản 2 Điều 29). Thời hạn xử lý yêu cầu hỗ trợ theo khoản 4 Điều 29:
- 24 giờ: đề nghị bổ sung nếu yêu cầu thiếu thông tin;
- 03 ngày làm việc: thông báo biện pháp hỗ trợ và thời hạn dự kiến;
- 15 ngày làm việc: thời hạn xử lý, gia hạn một lần tối đa 15 ngày làm việc nếu phức tạp.
Khi có tranh chấp, sàn cung cấp nhật ký giao dịch, hỗ trợ thương lượng, hòa giải và cung cấp tài liệu cho trọng tài, tòa án (điểm đ khoản 4 Điều 29).
Ví dụ tự lập
Công ty logistics L có dữ liệu thời gian giao hàng theo tuyến của 3 năm, đã gộp và loại bỏ thông tin người nhận. Công ty muốn bán quyền khai thác bộ dữ liệu cho các hãng thương mại điện tử.
- Công ty L đăng ký tài khoản qua tài khoản định danh điện tử mức độ 2 của doanh nghiệp, mở tài khoản thanh toán tại ngân hàng có tên trong danh mục của sàn.
- Hồ sơ niêm yết ghi rõ nguồn gốc dữ liệu, cách khử nhận dạng, định dạng API, phạm vi quyền: thời hạn 12 tháng, không độc quyền, không được chuyển giao lại.
- Một hãng thương mại điện tử dùng thử 30 ngày trong môi trường thử nghiệm, sau đó ký hợp đồng điện tử và thanh toán bằng VND; công ty L chỉ mở quyền API sau khi hãng thanh toán đủ (khoản 1 Điều 25).
- Nếu bộ dữ liệu còn sót số điện thoại người nhận, sàn có thể hủy niêm yết và công ty L chịu trách nhiệm theo pháp luật bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Checklist
- Xác định dữ liệu định bán có chứa dữ liệu cá nhân hay không; nếu có, hoàn tất khử nhận dạng trước khi niêm yết.
- Tập hợp hồ sơ chứng minh nguồn gốc, quyền khai thác dữ liệu.
- Soạn mô tả kỹ thuật, tài liệu API, công bố chất lượng và hạn chế của dữ liệu.
- Xác định phạm vi quyền bán: thời hạn, mục đích, lãnh thổ, độc quyền, giới hạn chuyển giao lại.
- Chuẩn bị tài khoản định danh điện tử mức độ 2 và tài khoản thanh toán.
- Bên mua: lưu văn bản xác nhận quyền khai thác, sử dụng dữ liệu và chỉ dùng trong phạm vi hợp đồng.
- Đọc thêm Luật Chuyển đổi số 2026 và kinh doanh sản phẩm, dịch vụ an ninh mạng theo Nghị định 332/2026.
Câu hỏi thường gặp
Nghị định 314/2026/NĐ-CP có hiệu lực khi nào?
Từ ngày 25/9/2026 (Điều 37).
Có được bán dữ liệu khách hàng trên sàn dữ liệu không?
Không được mua bán dữ liệu cá nhân. Dữ liệu có nguồn gốc từ dữ liệu cá nhân chỉ được giao dịch khi đã khử nhận dạng và đáp ứng pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân (khoản 6 Điều 4).
Doanh nghiệp nước ngoài có được mua dữ liệu trên sàn không?
Pháp nhân nước ngoài phải có hiện diện thương mại, chi nhánh hoặc văn phòng đại diện tại Việt Nam (khoản 2 Điều 16).
Dùng thử dữ liệu được bao lâu?
Tối đa 30 ngày, gia hạn thêm tối đa 30 ngày, tổng không quá 60 ngày (khoản 4 Điều 13).
Thanh toán trên sàn dữ liệu bằng đồng tiền nào?
Đồng Việt Nam, qua tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán hoặc trung gian thanh toán do sàn công bố (Điều 24).
Mua dữ liệu trên sàn có trở thành chủ sở hữu dữ liệu không?
Không. Văn bản xác nhận quyền khai thác, sử dụng dữ liệu không xác nhận quyền sở hữu dữ liệu và không làm phát sinh quyền sở hữu của Bên mua (khoản 5 Điều 25).
Sàn phải lưu hồ sơ giao dịch bao lâu?
Tối thiểu 10 năm kể từ ngày giao dịch hoàn thành, trừ khi pháp luật có quy định khác (điểm d khoản 3 Điều 25).
