Đan Mạch trình dự luật ngày 8/10/2026: cấm chia sẻ deepfake khuôn mặt, giọng nói khi chưa được đồng ý, buộc nền tảng gỡ nhanh
Đan Mạch đang muốn biến khuôn mặt và giọng nói của mỗi người thành thứ được pháp luật bảo vệ như một tác phẩm. Ngày 8/10/2026, Bộ trưởng Văn hóa Zenia Stampe trình dự luật sửa đổi Luật Bản quyền, cấm chia sẻ deepfake mô phỏng chân thực ngoại hình và giọng nói của một người khi chưa có sự đồng ý của họ.
Tóm tắt nhanh: Dự luật bảo vệ mọi công dân, kể cả nghệ sĩ trước việc bị bắt chước kỹ thuật số phần trình diễn. Châm biếm, nhại, biếm họa và phê phán quyền lực vẫn được phép, trừ khi là thông tin sai lệch gây nguy hiểm nghiêm trọng cho người khác. Mục tiêu chính là buộc các nền tảng công nghệ gỡ nội dung giả mạo nhanh nhất có thể. Bà Stampe mong luật có hiệu lực từ đầu năm 2027.
Dự luật deepfake của Đan Mạch cấm những gì?
Theo Euronews, dự luật sẽ cấm chia sẻ các nội dung deepfake chân thực về khuôn mặt và giọng nói của một người khi người đó chưa đồng ý. Deepfake là hình ảnh, video hoặc âm thanh được tạo hay chỉnh sửa bằng AI để khiến ai đó trông như đang nói hoặc làm điều họ chưa từng làm.
"Với trí tuệ nhân tạo, chỉ vài cú nhấp chuột là có thể tạo video, hình ảnh bị chỉnh sửa và chia sẻ lên mạng xã hội", bà Stampe viết trong thông cáo. "Một trong những mục tiêu chính của dự luật là buộc các tập đoàn công nghệ gỡ nội dung bị chỉnh sửa thật nhanh để gây ít thiệt hại nhất."
Dự luật được xây dựng dựa trên thỏa thuận chính trị rộng rãi đạt được từ tháng 6/2025, dưới thời cựu Bộ trưởng Văn hóa Jakob Engel-Schmidt của chính phủ trước.
Châm biếm có còn được phép không?
Có. Dự luật giữ ngoại lệ cho châm biếm, nhại, biếm họa và phê phán quyền lực, xã hội. Tuy nhiên ngoại lệ này không áp dụng với thông tin sai lệch gây nguy hiểm nghiêm trọng đến quyền, lợi ích thiết yếu, tính mạng hoặc tài sản của người khác.
Theo The Copenhagen Post (dẫn hãng tin Ritzau), bà Stampe thừa nhận việc phân biệt châm biếm với chỉnh sửa trái phép "chắc chắn sẽ khó", và tòa án sẽ phải quyết định từng trường hợp. Bà kể chính mình từng bị lấy ảnh hồ sơ để dựng thành video như đang phát biểu, và thấy điều đó xâm phạm ngay cả khi được gắn nhãn châm biếm. Bà cũng nhắc trường hợp chính trị gia Karsten Hønge của đảng SF bị mạo danh trong hàng trăm bài đăng giả trên mạng xã hội về Greenland.
Các nước khác đang xử lý deepfake ra sao?
Theo Euronews, các nước EU chịu ràng buộc bởi chỉ thị của khối về chống bạo lực với phụ nữ phải thực thi trước ngày 14/6/2027, trong đó yêu cầu hình sự hóa việc tạo và công khai nội dung khiêu dâm bị chỉnh sửa khi chưa được đồng ý. Đan Mạch không bị ràng buộc bởi chỉ thị này do được miễn trừ các quy định về tư pháp và nội vụ của EU.
Pháp đã cấm chia sẻ hình ảnh hoặc âm thanh do AI tạo mô tả một người khi chưa được đồng ý, nếu tính nhân tạo của nội dung không rõ ràng hoặc không được ghi chú. Tại Anh, việc tạo hoặc yêu cầu tạo deepfake nhạy cảm khi chưa được đồng ý đã trở thành tội hình sự ở England và Wales từ tháng 2; chia sẻ loại ảnh này có thể bị phạt tù đến 2 năm.
Doanh nghiệp Việt nên lưu ý gì?
Deepfake không chỉ là chuyện của người nổi tiếng. Hình ảnh và giọng nói của lãnh đạo doanh nghiệp có thể bị giả mạo để lừa chuyển tiền hoặc quảng cáo sai sự thật. Doanh nghiệp nên quy định rõ quy trình xác minh nhiều lớp với các yêu cầu chuyển tiền qua video hay điện thoại, theo dõi việc thương hiệu và lãnh đạo bị mạo danh trên mạng xã hội, và khi dùng AI tạo nội dung quảng cáo có hình người thật thì cần có văn bản đồng ý của người đó.
Nguồn
- Euronews, "Denmark introduces bill to protect people's faces and voices from deepfakes" (8/10/2026): euronews.com
- The Copenhagen Post (Ritzau), "Denmark proposes ban on sharing AI-generated deepfakes without consent" (8/10/2026): cphpost.dk
Ảnh đại diện: Cung điện Christiansborg, trụ sở Quốc hội Đan Mạch, Julian Herzog / Wikimedia Commons, CC BY 4.0
