Trợ cấp hưu trí xã hội tăng lên 540.000 đồng/tháng: ai được hưởng, thủ tục mới và liên hệ với BHXH tự nguyện
Mức 540.000 đồng mỗi tháng không lớn, nhưng là khoản thu nhập tối thiểu được bảo đảm cho hàng triệu người cao tuổi không có lương hưu. Nghị định 335/2026/NĐ-CP, hiệu lực từ 05/10/2026, vừa nâng mức này vừa đơn giản hóa thủ tục. Với người lao động tự do và chủ hộ kinh doanh còn trong độ tuổi lao động, con số này cũng gợi ra một phép so sánh với lương hưu từ bảo hiểm xã hội tự nguyện.
Từ Nghị định 335/2026, trợ cấp hưu trí xã hội là 540.000 đồng/tháng, áp dụng cho người đang hưởng từ 01/7/2026. Đối tượng là công dân từ đủ 75 tuổi không có lương hưu hoặc trợ cấp BHXH hằng tháng, hoặc từ đủ 70 tuổi thuộc hộ nghèo, cận nghèo. Hồ sơ nộp trực tuyến hoặc tại bất kỳ Bộ phận Một cửa; Chủ tịch UBND cấp xã quyết định trong 07 ngày làm việc.
Căn cứ pháp lý & ngày rà soát: Nghị định số 335/2026/NĐ-CP ngày 21/8/2026, đăng Công báo số 500 ngày 05/9/2026, hiệu lực từ 05/10/2026 (Điều 31 sửa Nghị định 176/2025/NĐ-CP; Điều 32); Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15, đăng Công báo số 987+988 ngày 25/8/2024, hiệu lực 01/7/2025 (Điều 21, 22, 23, 31, 36, 95, 98, 99). Rà soát ngày 01/10/2026.
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo. Mức mai táng 10,8 triệu đồng là phép nhân 20 × 540.000 đồng. Mức đóng BHXH tự nguyện tối đa giả định mức tham chiếu bằng lương cơ sở 2,53 triệu đồng. Mức hỗ trợ tiền đóng BHXH tự nguyện của Nhà nước và chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn do Chính phủ quy định, không phân tích ở đây; nên đối chiếu cơ quan BHXH nơi cư trú.
Ai được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội
| Nhóm | Điều kiện theo Điều 21 Luật BHXH 2024 |
|---|---|
| Từ đủ 75 tuổi | Không hưởng lương hưu hoặc trợ cấp BHXH hằng tháng (trừ trường hợp Chính phủ quy định khác); có văn bản đề nghị |
| Từ đủ 70 đến dưới 75 tuổi | Thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo; đáp ứng hai điều kiện trên |
| Điều chỉnh độ tuổi | Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định giảm dần theo đề nghị của Chính phủ |
Trợ cấp hưu trí xã hội là tầng thứ nhất của hệ thống, do ngân sách chi trả, không cần đóng góp. Người hưởng còn được ngân sách đóng bảo hiểm y tế; khi chết, người lo mai táng được hỗ trợ chi phí (khoản 3 Điều 22).
Mức hưởng mới
| Nội dung | Quy định |
|---|---|
| Mức hằng tháng | 540.000 đồng (khoản 1 Điều 3 Nghị định 176/2025, sửa bởi Nghị định 335/2026) |
| Trùng với trợ cấp xã hội hằng tháng | Hưởng mức cao hơn |
| Người đang hưởng | Chuyển sang mức mới từ 01/7/2026 (khoản 3 Điều 32) |
| Hỗ trợ mai táng | Tối thiểu 20 lần mức trợ cấp, tương đương 10,8 triệu đồng |
| Hỗ trợ thêm của địa phương | Hội đồng nhân dân cấp tỉnh có thể quyết định hỗ trợ thêm (khoản 1 Điều 22 Luật BHXH) |
| Rà soát mức | Chính phủ rà soát định kỳ 03 năm |
Do mức mới áp dụng cho người đang hưởng từ 01/7/2026 trong khi nghị định có hiệu lực từ 05/10/2026, phần chênh lệch các tháng 7 đến 9/2026 theo suy luận sẽ được truy lĩnh sau khi Chủ tịch UBND cấp xã rà soát danh sách (khoản 4 Điều 32).
Thủ tục mới: 07 ngày làm việc
| Bước | Nội dung theo Điều 4 Nghị định 176/2025 (sửa đổi) |
|---|---|
| 1 | Người đề nghị hoặc người giám hộ lập tờ khai Mẫu số 01 |
| 2 | Nộp trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, qua bưu chính hoặc trực tiếp tại bất kỳ Bộ phận Một cửa |
| 3 | Trong 07 ngày làm việc, Chủ tịch UBND cấp xã xác thực thông tin với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu liên quan, thẩm định và quyết định |
| 4 | Hưởng từ tháng Chủ tịch UBND cấp xã ký quyết định; không đủ điều kiện thì trả lời bằng văn bản nêu lý do |
Khi chuyển nơi cư trú, xã cũ quyết định thôi chi trả và chuyển hồ sơ, xã mới quyết định hưởng từ tháng thôi chi trả ở nơi cũ. Khi người hưởng chết hoặc không còn đủ điều kiện, trợ cấp dừng từ tháng sau liền kề.
Trường hợp chưa đủ 75 tuổi, đóng BHXH chưa đủ 15 năm
Điều 23 Luật BHXH 2024 tạo cầu nối cho người đủ tuổi nghỉ hưu, có thời gian đóng nhưng không đủ điều kiện lương hưu và chưa đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội.
| Nội dung | Quy định |
|---|---|
| Điều kiện | Không nhận BHXH một lần, không bảo lưu, có yêu cầu |
| Nguồn chi trả | Từ chính khoản đã đóng của người lao động |
| Mức thấp nhất | Bằng mức trợ cấp hưu trí xã hội, tức 540.000 đồng theo mức mới |
| Thiếu tiền để hưởng đến tuổi hưởng hưu trí xã hội | Được đóng một lần phần còn thiếu nếu có nguyện vọng |
| Quyền lợi kèm theo | Ngân sách đóng BHYT; thân nhân được trợ cấp một lần cho các tháng chưa nhận khi người hưởng chết |
Đây là lựa chọn thay cho việc rút một lần; phân tích đánh đổi có tại rút BHXH một lần 2026.
BHXH tự nguyện: tầng bảo vệ cao hơn
| Nội dung | Quy định tại Luật BHXH 2024 |
|---|---|
| Tỷ lệ đóng | 22% thu nhập làm căn cứ đóng, vào quỹ hưu trí và tử tuất (khoản 1 Điều 36) |
| Thu nhập làm căn cứ | Thấp nhất bằng chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn, cao nhất 20 lần mức tham chiếu (khoản 2 Điều 31) |
| Phương thức | Hằng tháng; 03, 06, 12 tháng một lần; một lần cho nhiều năm về sau; một lần cho phần còn thiếu để đủ điều kiện lương hưu |
| Hỗ trợ của Nhà nước | Chính phủ quy định mức, đối tượng, thời gian hỗ trợ |
| Lương hưu | Đủ tuổi nghỉ hưu và đóng từ đủ 15 năm (Điều 98) |
| Mức lương hưu | 45% bình quân thu nhập đóng ứng với 15 năm (nữ) hoặc 20 năm (nam), thêm 2% mỗi năm, tối đa 75% (Điều 99) |
| Trợ cấp thai sản | 2.000.000 đồng cho mỗi con (Điều 95) |
Ví dụ: chủ hộ kinh doanh chọn thu nhập làm căn cứ 5 triệu đồng/tháng sẽ đóng 1,1 triệu đồng/tháng trước hỗ trợ. Nếu chọn mức tối đa 20 lần mức tham chiếu, giả định 50,6 triệu đồng, số đóng là 11,132 triệu đồng/tháng. Cách xác định mức tham chiếu có tại lương cơ sở 2,53 triệu và trần đóng BHXH.
Doanh nghiệp cần biết gì
Trợ cấp hưu trí xã hội không phát sinh nghĩa vụ cho doanh nghiệp, nhưng ảnh hưởng đến tư vấn nhân sự. Người lao động nghỉ việc ở tuổi gần nghỉ hưu, thời gian đóng chưa đủ 15 năm, nên được giải thích ba lựa chọn: đóng tiếp BHXH tự nguyện, nhận trợ cấp hằng tháng theo Điều 23, hoặc rút một lần. Các thay đổi của luật mới với doanh nghiệp có tại Luật BHXH 2024: thay đổi với doanh nghiệp. Các chính sách có hiệu lực tháng 10 được tổng hợp tại chính sách mới tháng 10/2026.
Câu hỏi thường gặp
Trợ cấp hưu trí xã hội năm 2026 là bao nhiêu?
540.000 đồng/tháng theo khoản 1 Điều 3 Nghị định 176/2025 được sửa bởi Nghị định 335/2026. Người đang hưởng được chuyển sang mức mới từ 01/7/2026.
Bao nhiêu tuổi thì được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội?
Từ đủ 75 tuổi nếu không có lương hưu hoặc trợ cấp BHXH hằng tháng. Người thuộc hộ nghèo, cận nghèo được hưởng từ đủ 70 tuổi.
Nộp hồ sơ trợ cấp hưu trí xã hội ở đâu?
Nộp tờ khai Mẫu số 01 trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, qua bưu chính hoặc trực tiếp tại bất kỳ Bộ phận Một cửa, không bắt buộc nơi cư trú.
Bao lâu thì có quyết định hưởng?
Trong 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ, Chủ tịch UBND cấp xã nơi cư trú xác thực, thẩm định và quyết định. Trợ cấp được tính từ tháng ký quyết định.
Đang hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng có được hưởng thêm trợ cấp hưu trí xã hội không?
Không cộng dồn. Người đồng thời thuộc diện trợ cấp xã hội hằng tháng được hưởng mức cao hơn.
Đóng BHXH tự nguyện bao lâu thì có lương hưu?
Từ đủ 15 năm và đủ tuổi nghỉ hưu theo khoản 2 Điều 169 Bộ luật Lao động, theo Điều 98 Luật BHXH 2024.