Luật Thương mại điện tử 2025: nghĩa vụ người bán, livestream và website bán hàng từ 01/7/2026
Người bán hàng trên sàn thương mại điện tử, mạng xã hội hay qua livestream đang chịu một khung pháp lý riêng từ ngày 01/7/2026. Đó là Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15 và Nghị định 248/2026/NĐ-CP. Hai văn bản thay thế Nghị định 52/2013/NĐ-CP và Nghị định 85/2021/NĐ-CP. Chúng chia rõ trách nhiệm giữa chủ sàn, người bán, người livestream và người tiếp thị liên kết.
Hai mốc người bán cần nhớ: từ 01/01/2027, sàn phải xác thực điện tử danh tính người bán và người livestream; đến hết 30/6/2027, website, ứng dụng thương mại điện tử đã được xác nhận theo quy định cũ phải hoàn tất sửa đổi hồ sơ theo Nghị định 248/2026. Người bán ngành nghề có điều kiện cần chuẩn bị giấy tờ để nộp cho sàn và cho người livestream ngay từ bây giờ.
Căn cứ pháp lý & ngày rà soát: Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15 (Công báo số 41, ngày 22/01/2026), Điều 16, 21–26, 40, 41; Nghị định 248/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 (Công báo số 407, ngày 18/7/2026), Điều 23, 24, 52, 53 và Phụ lục I. Rà soát ngày 01/10/2026.
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo, tóm lược nghĩa vụ chính. Quy chế của từng sàn có thể yêu cầu thêm giấy tờ. Người bán ngành nghề có điều kiện cần đối chiếu thêm luật chuyên ngành, như thực phẩm, mỹ phẩm, dược.
Ai chịu trách nhiệm gì: bảng tóm tắt
| Chủ thể | Nghĩa vụ chính | Căn cứ |
|---|---|---|
| Người bán trên sàn, mạng xã hội (không có đặt hàng trực tuyến) | Cung cấp thông tin xác thực danh tính; tên, địa chỉ theo đăng ký kinh doanh hoặc cư trú; công khai thông tin chất lượng, nhãn hàng hóa; cung cấp thông tin khi cơ quan nhà nước yêu cầu | Khoản 1 Điều 21 |
| Người bán trên sàn, mạng xã hội có đặt hàng trực tuyến | Các nghĩa vụ trên, cộng: chỉ dùng tài khoản thanh toán của mình; nộp giấy tờ ngành nghề có điều kiện trước khi bán; phối hợp thu hồi hàng khuyết tật | Khoản 2 Điều 21 |
| Doanh nghiệp tự vận hành website, ứng dụng bán hàng | Công khai giấy tờ ngành nghề có điều kiện, thông tin chất lượng, nhãn; lưu dữ liệu hàng hóa ít nhất 01 năm, dữ liệu hợp đồng ít nhất 03 năm; nhận lại hàng không đúng cam kết | Điều 16 |
| Chủ sàn khi có livestream | Công khai quy chế livestream; kênh khiếu nại; xác thực danh tính người livestream; dừng phát khi vi phạm; lưu dữ liệu ít nhất 01 năm | Điều 22 |
| Người bán qua livestream | Giao giấy tờ điều kiện kinh doanh và chất lượng cho người livestream; giao văn bản xác nhận nội dung quảng cáo khi bắt buộc | Điều 23 |
| Người livestream | Cung cấp thông tin xác thực; từ chối hợp tác nếu người bán thiếu giấy tờ; không cung cấp thông tin gian dối | Điều 24 |
| Người tiếp thị liên kết | Cung cấp thông tin xác thực; từ chối tiếp thị trên nền tảng vi phạm hoặc đa cấp không phép | Điều 26 |
Người bán trên sàn và mạng xã hội
Điều 21 phân biệt hai nhóm người bán theo việc nền tảng có chức năng đặt hàng trực tuyến hay không. Nhóm thứ nhất bán trên nền tảng hoặc mạng xã hội không có chức năng đặt hàng. Nhóm này phải cung cấp thông tin để sàn xác thực danh tính, cùng tên và địa điểm kinh doanh theo đăng ký với cơ quan đăng ký kinh doanh. Với cá nhân, đó là tên và địa chỉ cư trú. Người bán cũng phải công khai thông tin chất lượng và thông tin bắt buộc trên nhãn hàng hóa.
Nhóm thứ hai bán trên nền tảng có chức năng đặt hàng trực tuyến. Ngoài các nghĩa vụ trên, nhóm này chỉ được dùng tài khoản thanh toán của chính mình trên nền tảng. Người bán phải nộp đủ giấy tờ chứng minh điều kiện kinh doanh với ngành nghề có điều kiện trước khi bán. Khi phát hiện hàng khuyết tật, người bán cung cấp thông tin cho sàn để công khai, thu hồi và bồi thường theo pháp luật bảo vệ người tiêu dùng.
Danh mục ngành nghề có điều kiện được sửa theo Luật 24/2026/QH16, hiệu lực từ 01/3/2027. Chi tiết có tại bài Luật Đầu tư sửa đổi 2026 và ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Hộ kinh doanh bán online đang cân nhắc lên doanh nghiệp có thể tham khảo bài chuyển hộ kinh doanh lên doanh nghiệp.
Livestream bán hàng: ba bên, ba nhóm nghĩa vụ
Luật lần đầu quy định riêng về livestream bán hàng. Chủ sàn phải công khai quy chế livestream, gồm biện pháp kiểm soát và ngăn chặn. Chủ sàn phải duy trì kênh tiếp nhận khiếu nại của người xem trong và sau buổi phát, và có công cụ hiển thị cảnh báo với hàng có nguy cơ mất an toàn. Trước khi cho phép phát, chủ sàn phải xác thực điện tử danh tính người livestream; người nước ngoài được xác thực qua giấy tờ hợp pháp. Dữ liệu hình ảnh, âm thanh của buổi livestream phải được lưu ít nhất 01 năm từ khi bắt đầu phát.
Người bán phải cung cấp cho người livestream giấy tờ chứng minh điều kiện kinh doanh (nếu là ngành có điều kiện) và giấy tờ chứng minh chất lượng hàng hóa trước buổi phát. Hàng hóa, dịch vụ phải có văn bản xác nhận nội dung quảng cáo thì người bán giao văn bản đó cho cả sàn và người livestream. Nội dung livestream phải khớp với nội dung đã được xác nhận.
Người livestream có bảy nghĩa vụ tại Điều 24. Người livestream phải từ chối hợp tác khi người bán không cung cấp đủ giấy tờ theo khoản 1 và 2 Điều 23. Người livestream không được cung cấp thông tin gian dối, gây nhầm lẫn về công dụng, xuất xứ, chất lượng, giá, khuyến mại, bảo hành. Người livestream phải dừng phát, gỡ nội dung khi phát hiện vi phạm hoặc khi người bán, cơ quan nhà nước yêu cầu.
Thu nhập của người livestream, người tiếp thị liên kết là cá nhân có nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân riêng. Cách tính có tại bài cách tính thuế thu nhập cá nhân 2026. Doanh nghiệp thuê người livestream nên đưa các nghĩa vụ trên vào hợp đồng dịch vụ, kèm điều khoản bàn giao giấy tờ trước mỗi buổi phát.
Tiếp thị liên kết
Tổ chức cung cấp dịch vụ tiếp thị liên kết phải xác thực điện tử danh tính người tiếp thị liên kết trước khi cho tạo đường dẫn hoặc mã giới thiệu (Điều 25). Tổ chức này phải từ chối dịch vụ với hàng cấm kinh doanh, với nền tảng đa cấp không có giấy chứng nhận, và với hàng đã bị công khai vi phạm. Người tiếp thị liên kết phải gỡ liên kết với hàng vi phạm và cung cấp thông tin khi cơ quan quản lý yêu cầu (Điều 26).
Doanh nghiệp tự vận hành website bán hàng
Điều 16 áp dụng cho nền tảng kinh doanh trực tiếp, tức website, ứng dụng của chính doanh nghiệp bán hàng. Nền tảng có chức năng đặt hàng trực tuyến phải lưu dữ liệu hợp đồng ít nhất 03 năm. Doanh nghiệp nhỏ và vừa khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp siêu nhỏ, hộ kinh doanh chỉ phải lưu ít nhất 01 năm, trong tối đa 05 năm kể từ ngày thành lập. Tiêu chí doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ, vừa có tại bài tiêu chí doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Theo Điều 23 và 24 Nghị định 248/2026, website có chức năng đặt hàng trực tuyến phải được xác nhận thông báo trước khi vận hành. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xác nhận. Hồ sơ gồm tờ khai Mẫu số 01 Phụ lục II và bản chụp giấy phép ngành nghề có điều kiện; giấy tờ đã có dữ liệu điện tử khai thác được thì không phải nộp lại. Theo Phụ lục I, thủ tục thực hiện trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công quốc gia, cơ quan phản hồi trong 03 ngày làm việc. Khi đổi tên miền, người chịu trách nhiệm, thông tin đăng ký doanh nghiệp hoặc điều kiện giao dịch, doanh nghiệp phải thông báo sửa đổi trong 20 ngày làm việc.
Lịch chuyển tiếp
| Mốc | Nội dung | Căn cứ |
|---|---|---|
| 01/7/2026 | Luật 122/2025/QH15 và Nghị định 248/2026 có hiệu lực | Điều 40 Luật; khoản 1 Điều 52 Nghị định |
| 01/01/2027 | Chủ sàn bắt đầu xác thực điện tử danh tính người bán và người livestream | Khoản 2 Điều 52 Nghị định 248/2026 |
| 30/6/2027 | Hết thời hạn hoạt động theo hồ sơ cũ với website, ứng dụng đã xác nhận trước 01/7/2026; phải sửa, bổ sung hồ sơ trong thời gian này | Điều 41 Luật; Điều 53 Nghị định 248/2026 |
Lịch đầy đủ các luật mới có hiệu lực trong năm 2027 có tại bài lịch luật mới 2027 cho doanh nghiệp. Người bán hàng cho khách nước ngoài qua sàn cần xem thêm bài Luật Hải quan sửa đổi 2026.
Danh sách việc cần làm
- Kiểm tra thông tin đăng ký kinh doanh trên tài khoản người bán khớp với giấy chứng nhận.
- Chuyển dòng tiền bán hàng về tài khoản thanh toán đứng tên chính người bán.
- Lập bộ giấy tờ ngành nghề có điều kiện và giấy tờ chất lượng cho từng nhóm hàng, dùng chung cho sàn và người livestream.
- Bổ sung điều khoản bàn giao giấy tờ, nội dung quảng cáo đã xác nhận vào hợp đồng với người livestream, người tiếp thị liên kết.
- Với website riêng đã xác nhận trước 01/7/2026, lên lịch làm hồ sơ sửa đổi theo Nghị định 248/2026 trước 30/6/2027.
- Chuẩn bị thông tin định danh để sàn xác thực từ 01/01/2027.
Câu hỏi thường gặp
Luật Thương mại điện tử 2025 có hiệu lực khi nào?
Luật 122/2025/QH15 được Quốc hội thông qua ngày 10/12/2025 và có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Nghị định 248/2026/NĐ-CP hướng dẫn cũng có hiệu lực cùng ngày.
Từ khi nào sàn phải xác thực danh tính người bán?
Khoản 2 Điều 52 Nghị định 248/2026 quy định chủ quản nền tảng thực hiện xác thực điện tử danh tính người bán và người livestream bán hàng kể từ ngày 01/01/2027.
Người bán trên mạng xã hội có phải cung cấp giấy phép kinh doanh không?
Người bán phải cung cấp tên, địa điểm kinh doanh theo nội dung đăng ký với cơ quan đăng ký kinh doanh, hoặc tên, địa chỉ cư trú nếu là cá nhân. Nếu nền tảng có chức năng đặt hàng trực tuyến và hàng thuộc ngành nghề có điều kiện, người bán phải nộp giấy tờ chứng minh điều kiện trước khi bán.
Người livestream có phải chịu trách nhiệm về hàng mình giới thiệu không?
Người livestream phải từ chối hợp tác khi người bán không cung cấp đủ giấy tờ theo Điều 23. Người livestream không được cung cấp thông tin gian dối, gây nhầm lẫn và phải dừng phát khi có vi phạm.
Dữ liệu livestream phải lưu bao lâu?
Chủ sàn phải lưu trữ và bảo đảm truy cập được dữ liệu hình ảnh, âm thanh của buổi livestream ít nhất 01 năm từ thời điểm bắt đầu phát (khoản 7 Điều 22).
Website bán hàng đã thông báo theo quy định cũ có phải làm lại không?
Website, ứng dụng đã được xác nhận thông báo hoặc đăng ký trước 01/7/2026 được tiếp tục hoạt động theo nội dung đã xác nhận đến hết 30/6/2027. Trong thời gian này, chủ quản phải sửa, bổ sung hồ sơ theo Nghị định 248/2026.
Hộ kinh doanh có website bán hàng phải lưu dữ liệu đơn hàng bao lâu?
Hộ kinh doanh, doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp nhỏ và vừa khởi nghiệp sáng tạo phải lưu dữ liệu hợp đồng ít nhất 01 năm, áp dụng không quá 05 năm từ ngày thành lập. Các trường hợp khác lưu ít nhất 03 năm.