Thuế suất thuế TNDN 2026: mức 15%, 17% cho doanh nghiệp doanh thu đến 50 tỷ, ai bị loại trừ
Mùa lập kế hoạch thuế cho năm 2027 bắt đầu từ quý IV, và câu hỏi đầu tiên của nhiều kế toán doanh nghiệp nhỏ là năm nay mình thuộc mức thuế suất nào. Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 67/2025/QH15 đã bỏ cách tiếp cận một mức 20% cho mọi doanh nghiệp phổ thông, chia thành ba bậc theo quy mô doanh thu.
Từ kỳ tính thuế năm 2025, doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng áp thuế suất 15%, trên 3 tỷ đến không quá 50 tỷ đồng áp 17%, còn lại áp 20%. Doanh thu để xếp mức là của kỳ tính thuế trước liền kề. Thu nhập từ chuyển nhượng vốn, bất động sản, dầu khí, khoáng sản, hàng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt và công ty con, công ty liên kết không đủ điều kiện thì không được hưởng mức thấp.
Căn cứ pháp lý & ngày rà soát: Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp số 67/2025/QH15, Quốc hội thông qua ngày 14/6/2025, đăng Công báo số 965+966, hiệu lực từ 01/10/2025 và áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2025 (khoản 1 Điều 19); đối chiếu theo Văn bản hợp nhất 113/VBHN-VPQH ngày 20/5/2026, Công báo số 303 ngày 02/6/2026 (Điều 10, khoản 2 Điều 11, Điều 18, Điều 19). Rà soát ngày 01/10/2026.
Lưu ý: Nội dung mang tính tham khảo. Các ví dụ số là phép nhân trực tiếp thu nhập tính thuế với thuế suất, chưa tính ưu đãi, miễn giảm hay khoản giảm 30% theo nghị quyết riêng. Cách xác định "tổng doanh thu năm" và trường hợp doanh nghiệp mới thành lập do Chính phủ quy định; nên đối chiếu nghị định hướng dẫn và cơ quan thuế quản lý trực tiếp.
Ba mức thuế suất phổ thông theo Điều 10
| Nhóm doanh nghiệp | Thuế suất | Căn cứ |
|---|---|---|
| Tổng doanh thu năm không quá 03 tỷ đồng | 15% | Khoản 2 Điều 10 |
| Tổng doanh thu năm trên 03 tỷ đến không quá 50 tỷ đồng | 17% | Khoản 3 Điều 10 |
| Các doanh nghiệp còn lại, không thuộc diện ưu đãi | 20% | Khoản 1 Điều 10 |
| Tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí | 25% đến 50% theo từng hợp đồng | Điểm a khoản 4 Điều 10 |
| Thăm dò, khai thác tài nguyên quý hiếm | 50%; 40% nếu từ 70% diện tích mỏ ở địa bàn đặc biệt khó khăn | Điểm b khoản 4 Điều 10 |
Điểm mấu chốt nằm ở câu cuối khoản 3 Điều 10: doanh thu làm căn cứ xác định mức 15% hay 17% là tổng doanh thu của kỳ tính thuế trước liền kề. Doanh nghiệp không tự xếp mức theo doanh thu dự kiến của năm hiện tại.
Ngoài ba mức phổ thông, Điều 13 còn có thuế suất ưu đãi theo dự án, lĩnh vực và địa bàn. Thuế suất ưu đãi là chế độ riêng, gắn với điều kiện của từng dự án, không thay cho Điều 10.
Xếp mức thuế suất cho kỳ tính thuế 2026 và 2027
| Doanh thu kỳ trước liền kề | Kỳ áp dụng | Mức thuế suất |
|---|---|---|
| Năm 2025: 2,8 tỷ đồng | Kỳ tính thuế 2026 | 15% |
| Năm 2025: 12 tỷ đồng | Kỳ tính thuế 2026 | 17% |
| Năm 2025: 60 tỷ đồng | Kỳ tính thuế 2026 | 20% |
| Năm 2026: 3,2 tỷ đồng | Kỳ tính thuế 2027 | 17% |
Doanh nghiệp đang ở mức 15% mà năm 2026 tăng trưởng vượt 3 tỷ đồng sẽ chuyển sang 17% từ kỳ tính thuế 2027, không phải đổi mức ngay trong năm 2026. Ngược lại, doanh nghiệp giảm doanh thu năm 2026 xuống dưới ngưỡng sẽ hưởng mức thấp hơn từ năm sau.
Doanh nghiệp năm đầu thành lập chưa có kỳ tính thuế trước liền kề. Luật giao Chính phủ quy định việc xác định tổng doanh thu làm căn cứ áp dụng, nên trường hợp này cần đọc nghị định hướng dẫn trước khi tạm nộp.
Ví dụ số thuế phải nộp
| Doanh nghiệp | Thu nhập tính thuế năm 2026 | Thuế suất | Thuế TNDN (chưa tính giảm) |
|---|---|---|---|
| A, doanh thu 2025 là 2,8 tỷ | 400 triệu đồng | 15% | 60 triệu đồng |
| B, doanh thu 2025 là 12 tỷ | 1,5 tỷ đồng | 17% | 255 triệu đồng |
| C, doanh thu 2025 là 60 tỷ | 5 tỷ đồng | 20% | 1 tỷ đồng |
Cùng mức thu nhập tính thuế 1,5 tỷ đồng, doanh nghiệp B nộp 255 triệu đồng; nếu áp 20% thì là 300 triệu đồng. Chênh lệch 45 triệu đồng mỗi năm đủ để kế toán rà lại xem doanh nghiệp có rơi vào trường hợp loại trừ nào không.
Khoản thu nhập không được hưởng 15%, 17%
Khoản 3 Điều 18 liệt kê các khoản thu nhập không áp mức 15%, 17% và cũng không được ưu đãi theo các Điều 4, 13, 14, 15:
| Nhóm thu nhập bị loại trừ | Ghi chú |
|---|---|
| Chuyển nhượng vốn, chuyển nhượng quyền góp vốn | Áp thuế suất 20% |
| Chuyển nhượng bất động sản | Trừ thu nhập từ đầu tư xây dựng nhà ở xã hội theo điểm s khoản 2 Điều 12 |
| Chuyển nhượng dự án đầu tư, quyền tham gia dự án, quyền thăm dò, khai thác khoáng sản | Trừ chuyển nhượng dự án chế biến khoáng sản |
| Thu nhập từ sản xuất, kinh doanh ở ngoài Việt Nam | Không áp mức thấp |
| Dầu khí, tài nguyên quý hiếm, thăm dò, khai thác khoáng sản | Có thuế suất riêng |
| Trò chơi điện tử trên mạng; hàng hóa, dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt | Trừ dự án sản xuất, lắp ráp ô tô, máy bay, trực thăng, tàu lượn, du thuyền, lọc hóa dầu |
| Trường hợp đặc thù khác | Theo quy định của Chính phủ |
Như vậy, một doanh nghiệp 2,8 tỷ đồng doanh thu vẫn áp 15% cho lợi nhuận bán hàng, nhưng khoản lãi từ bán phần vốn góp ở công ty khác phải tính riêng ở mức 20%. Việc hạch toán riêng từng loại thu nhập là bắt buộc nếu muốn bảo vệ mức thấp khi quyết toán.
Công ty con và công ty liên kết
Khoản 4 Điều 18 chặn kịch bản chia nhỏ doanh nghiệp để hưởng mức thấp. Thuế suất 15% và 17% không áp dụng cho công ty con hoặc công ty có quan hệ liên kết nếu doanh nghiệp trong quan hệ liên kết không đáp ứng điều kiện áp mức thấp.
Ví dụ, một tập đoàn bán lẻ có doanh thu 300 tỷ đồng lập thêm công ty con doanh thu 2 tỷ đồng. Công ty con này không được áp 15% chỉ vì doanh thu nhỏ, do công ty mẹ là bên liên kết không đáp ứng ngưỡng 50 tỷ đồng.
Doanh nghiệp không xác định được chi phí
Điểm b khoản 2 Điều 11 cho phép Chính phủ quy định cách tính thuế theo tỷ lệ % trên doanh thu với doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không quá 03 tỷ đồng, xác định được doanh thu nhưng không xác định được chi phí, thu nhập. Đây là lối thoát cho doanh nghiệp siêu nhỏ chưa có sổ sách đầy đủ, nhưng tỷ lệ cụ thể nằm ở văn bản hướng dẫn.
Doanh nghiệp nên cân nhắc trước khi chọn cách này. Khoản 1 Điều 18 chỉ cho hưởng ưu đãi theo các Điều 13, 14, 15 khi doanh nghiệp thực hiện chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ và nộp thuế theo phương pháp kê khai.
Thuế suất và các khoản giảm, miễn khác
Mức thuế suất mới chỉ là bước đầu tiên của phép tính. Năm 2026 và 2027 còn có khoản giảm 30% số thuế TNDN phải nộp theo Nghị quyết 43/2026/QH16, xem điều kiện tại giảm 30% thuế TNDN, TNCN theo Nghị quyết 43. Doanh nghiệp nhỏ và vừa mới đăng ký lần đầu có thể được miễn thuế 03 năm theo Nghị quyết 198/2025, xem miễn thuế TNDN 3 năm cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Với doanh nghiệp siêu nhỏ, cần đọc thêm miễn thuế TNDN cho doanh nghiệp doanh thu dưới 1 tỷ. Danh mục chi phí được trừ, gồm điều kiện chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt, có tại chi phí được trừ thuế TNDN 2026.
Việc kế toán nên làm trong quý IV/2026
- Chốt tổng doanh thu năm 2025 theo tờ khai quyết toán để xác định mức thuế suất kỳ 2026.
- Ước tính doanh thu cả năm 2026 để dự báo mức thuế suất kỳ 2027, nhất là khi doanh thu tiến sát 3 tỷ hoặc 50 tỷ đồng.
- Tách riêng thu nhập chuyển nhượng vốn, bất động sản và thu nhập ở nước ngoài khỏi thu nhập kinh doanh chính.
- Rà quan hệ liên kết với công ty mẹ, công ty con và các bên liên kết khác trước khi áp mức 15%, 17%.
- Đối chiếu số tạm nộp quý với mức thuế suất dự kiến; lịch nộp có tại lịch nộp thuế quý 4/2026.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp doanh thu năm 2025 là 3 tỷ đồng áp thuế suất nào năm 2026?
Khoản 2 Điều 10 dùng cụm "không quá 03 tỷ đồng", nên doanh thu đúng 3 tỷ đồng vẫn thuộc mức 15%. Từ 3 tỷ đồng cộng thêm một đồng trở lên đến 50 tỷ đồng áp 17%.
Doanh thu năm nay tăng vượt ngưỡng thì có phải đổi thuế suất ngay không?
Không. Luật lấy tổng doanh thu của kỳ tính thuế trước liền kề làm căn cứ. Doanh thu năm 2026 quyết định mức thuế suất của kỳ 2027.
Lãi bán phần vốn góp có được tính theo mức 15% không?
Không. Thu nhập từ chuyển nhượng vốn, chuyển nhượng quyền góp vốn thuộc nhóm loại trừ tại điểm a khoản 3 Điều 18, nên áp thuế suất phổ thông 20%.
Công ty con của doanh nghiệp lớn có được áp mức 17% không?
Không, nếu doanh nghiệp trong quan hệ liên kết, chẳng hạn công ty mẹ, không đáp ứng điều kiện doanh thu. Khoản 4 Điều 18 loại trừ trường hợp này.
Mức 15%, 17% áp dụng từ năm nào?
Luật 67/2025/QH15 có hiệu lực từ 01/10/2025 và áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2025, nên quyết toán năm 2025 đã áp ba mức mới.
Doanh nghiệp mới thành lập năm 2026 xếp mức thuế suất thế nào?
Luật giao Chính phủ quy định việc xác định tổng doanh thu làm căn cứ áp dụng. Doanh nghiệp năm đầu nên đối chiếu nghị định hướng dẫn và trao đổi với cơ quan thuế trước khi tạm nộp.